نسل امروز افغانستان در نقطهای زندگی می کند که سنت های قدیمی و دنیای مدرن با هم برخورد دارند. نسلی که از طفلیت با انترنت، شبکه های اجتماعی و اطلاعات جهانی بزرگ شده، اما هنوز با محدودیت های فرهنگی و اجتماعی دست و پنجه نرم می کند. به این نسل می گویند نسل زی، نسلی که نه فقط با تکنولوژی و آزادی های دیجیتال آشنا است، بلکه باید با فشار های سنتی خانواده و جامعه هم مقابله کند. زندگی برای این جوانان گاهی مثل راه رفتن روی طناب باریک است، از یک طرف فرصت ها و امکانات مدرن، از طرف دیگر محدودیت ها و انتظارات سنتی.
نسل زی بین سال های ۱۹۹۵ تا ۲۰۱۰ به دنیا آمده و با مبایل های هوشمند و انترنت بزرگ شده است. آن ها می توانند اطلاعات را سریع پیدا کنند، با دنیا های مختلف ارتباط برقرار کنند و ایده های خود را به اشتراک بگذارند. اما زندگی در جامعه ای سنتی، جایی که محدودیت ها روی رفتار، تحصیل و روابط اجتماعی اثر دارد، باعث شده این نسل با چالش های خاصی روبرو شود. دختران و پسران این نسل محدودیت هایی را تجربه میکنند، دختران با قوانین سختگیرانه در لباس پوشیدن، حضور در فضاهای عمومی و فعالیت های اجتماعی مواجه هستند و پسران مجبور هستند مسیر های شغلی سنتی را دنبال کنند و کمتر فرصت دارند علایق شخصی شان را تجربه کنند. روابط بین دختر و پسر هم تحت نظارت شدید خانواده ها است و آزادی های اجتماعی محدود است. این فشار ها باعث می شود نسل زی گاهی سردرگم، سرخورده یا حتی ناامید به نظر برسد، در حالی که ظرفیت و استعداد های زیادی دارد.
یکی از ویژگیهای نسل زی استفاده هوشمندانه از تکنالوژی و شبکه های اجتماعی است. انترنت و فضای دیجیتال این امکان را فراهم کرده که جوانان اطلاعات و مهارت یاد بگیرند، با دنیا های متفاوت ارتباط برقرار کنند، ایده ها و پروژه های خود را به اشتراک بگذارند و حتی مسیرهای متفاوتی برای رشد فردی و حرفه ای ایجاد کنند. دخترانی که به تحصیل یا کار علاقه دارند اما محدودیت های سنتی دارند، میتوانند از صنف های آنلاین استفاده کنند و مهارت یاد بگیرند. پسرانی که علاقه به هنر، ورزش یا رشته های غیرسنتی دارند، می توانند با ابزار های دیجیتال استعداد های خود را نشان دهند. این نسل حتی در محدودیت ها مسیر خودش را پیدا میکند و از فرصت ها بهره میبرد.
یکی از بزرگترین چالش های نسل زی تضاد بین آزادی دیجیتال و محدودیت سنتی است. انترنت و فضای مجازی امکان آموزش، بیان ایده ها و توسعه مهارت ها را فراهم کرده، اما خانواده ها و جامعه هنوز انتظار دارند جوانان مسیر سنتی و مشخص را دنبال کنند. وقتی کسی می خواهد نظر خود را بیان کند یا کاری متفاوت انجام دهد، ممکن است با سرزنش، محدودیت یا فشار اجتماعی مواجه شود. این تضاد باعث اضطراب و استرس می شود، اما نسل زی نمیگذارد فشار ها او را از پا درآورد.
نسل زی با خلاقیت و نوآوری محدودیت ها را به فرصت تبدیل میکند. تولید محتوا و پروژه های آموزشی در شبکه های اجتماعی، راهاندازی کسب و کار های کوچک آنلاین، استفاده از مهارت های دیجیتال و ایجاد گروه های حمایتی نمونه هایی از تلاش های این نسل است. این اقدامات نشان می دهد که نسل زی می خواهد سنت ها را به شکل منطقی و مثبت بازتعریف کند و مسیر خودش را بسازد. آنها نه میخواهند سنت ها را کاملاً حذف کنند و نه صرفاً تسلیم آن ها شوند، هدفشان باز تعریف سنت ها به شیوهای است که با ارزش ها و اصول اخلاقی هماهنگ باشد، فرصت رشد فردی و جمعی ایجاد کند و با تغییرات دنیای مدرن سازگار باشد.
تابآوری یکی دیگر از ویژگی های نسل زی است. با وجود فشار های خانوادگی، محدودیت های فرهنگی و مشکلات اقتصادی، این جوانان همچنان تلاش میکنند درس بخوانند، مهارت یاد بگیرند و مسیر خود را بسازند. دخترانی که به تحصیل در رشته های غیر سنتی علاقه دارند، با وجود مخالفت ها و محدودیت ها صنف های آنلاین را دنبال میکنند. پسرانی که به هنر یا ورزش علاقه دارند، با حداقل امکانات تمرین میکنند و آثار خود را به نمایش میگذارند. این تاب آوری نشان میدهد نسل زی حتی در سخت ترین شرایط، امید و انگیزه خود را حفظ میکند.
نسل زی تنها زمانی میتواند موفق باشد که خانواده و جامعه از آن حمایت کنند. وقتی خانواده ها به جای محدود کردن، راهنمایی و تشویق کنند، جوانان می توانند استعداد های خود را کشف کنند. ایجاد فضا های امن آموزشی، هنری و ورزشی هم به نسل نو کمک میکند تا اعتماد به نفس پیدا کند و مسیر خود را بسازد. برای زنان جوان نسل زی، چالشها بیشتر اس، محدودیت های سنتی در زندگی اجتماعی و تحصیلی، نگاههای قضاوت آمیز و محدودیت در آزادی انتخاب از جمله این چالش ها است. اما فرصت ها هم است: استفاده از فضای آنلاین برای آموزش و یادگیری مهارت، شبکه سازی با دیگر زنان و دختران، اشتراک تجربیات و یادگیری از نمونه های موفق و تلاش برای استقلال مالی و فکری. این فرصت ها نشان میدهد زنان نسل زی میتوانند نسل سازنده و تأثیرگذار باشند.
نسل زی نه تنها محدودیت ها را پشت سر میگذارد، بلکه با تلاش و خلاقیت، سنت ها را بازتعریف میکند و مسیر جدیدی برای خود و جامعه ایجاد میکند. جوانان نسل زی در حال بازخوانی سنت ها، خلق مسیر جدید و شکل دادن آیندهای بهتر هستند. آنها نه سوخته اند و نه از امید تهی هستند، بلکه با قدرت خلاقیت، تاب آوری و انگیزه، نشان می دهند که تغییر و رشد حتی در شرایط سخت ممکن است. نسل زی پر از پتانسیل، خلاقیت و امید است و می تواند جامعه را از محدودیت ها و سنت های سنگین عبور دهد و آیندهای روشنتر بسازد.
ما ...
